Wielka Brytania podnosi rangę AI, minister Narayan wejdzie do gabinetu premiera Burnhama

Nowy premier Wielkiej Brytanii Andy Burnham nadał polityce sztucznej inteligencji rangę, jakiej nigdy wcześniej nie miała w brytyjskim rządzie. Kanishka Narayan, dotychczasowy podsekretarz stanu do spraw AI i bezpieczeństwa w internecie, został awansowany na ministra stanu do spraw sztucznej inteligencji z prawem stałego udziału w posiedzeniach gabinetu.

Zmiana warty w Downing Street

Nominacja Narayana to element szerszej przebudowy rządu po dymisji Keira Starmera, który ustąpił ze stanowiska premiera 22 czerwca 2026 roku. Andy Burnham, dotychczasowy metropolitalny burmistrz Wielkiego Manchesteru i długoletni polityk Partii Pracy, przejął stery rządu i w połowie lipca ogłaszał kolejne nominacje ministerialne, kończąc proces obsadzania gabinetu 20 lipca około godziny 23:10.

Wśród tych decyzji nominacja ministra do spraw sztucznej inteligencji wyróżnia się symbolicznie. Dotąd polityka AI w Wielkiej Brytanii była nadzorowana na niższym szczeblu, przez podsekretarza stanu bez stałego miejsca przy stole gabinetowym. Awans Narayana oznacza, że decyzje dotyczące regulacji, wdrażania i finansowania sztucznej inteligencji będą teraz omawiane bezpośrednio na najwyższym szczeblu władzy wykonawczej, razem z polityką gospodarczą, obronną i zagraniczną.

Kim jest nowy minister

Kanishka Narayan urodził się w listopadzie 1989 roku w Muzaffarpur w indyjskim stanie Bihar. Gdy miał 12 lat, jego rodzina przeprowadziła się do Cardiff w Walii. Studiował filozofię, politykę i ekonomię w Balliol College na Oksfordzie, a później zdobył MBA na Uniwersytecie Stanforda. Przed wejściem do polityki pracował jako urzędnik w Cabinet Office za rządów Davida Camerona oraz w resorcie środowiska za czasów Liz Truss, a także doradzał firmom w sektorze prywatnym.

W lipcu 2024 roku Narayan wygrał wybory w okręgu Vale of Glamorgan dla Partii Pracy, pokonując konserwatywnego posła Aluna Cairnsa z przewagą 4216 głosów. Jak zauważyła BBC, było to jedno z najważniejszych wydarzeń politycznych w Walii od czasu, gdy Megan Lloyd George została pierwszą kobietą posłanką z tego kraju w 1929 roku, ponieważ Narayan stał się pierwszym posłem z mniejszości etnicznej wybranym z walijskiego okręgu.

Adopcja zamiast wyścigu o modele

Narayan wielokrotnie podkreślał, że Wielka Brytania nie zamierza konkurować z Doliną Krzemową w budowie fundamentalnych modeli językowych, lecz chce stać się liderem we wdrażaniu gotowych technologii AI w służbie zdrowia, administracji publicznej i biznesie. W wypowiedziach dla mediów branżowych mówił, że kraj może iść dalej i szybciej właśnie w tym obszarze niż Stany Zjednoczone.

Dolina Krzemowa może być bardzo dobra w fundamentalnych technologiach AI, jak duże modele językowe, ale tam, gdzie Wielka Brytania może pójść najdalej i najszybciej na świecie, jest bycie najlepszym na świecie krajem adopcji tej technologii - Kanishka Narayan, minister do spraw sztucznej inteligencji Wielkiej Brytanii

Potencjał jest transformacyjny. Nasze tempo zmian jest bardzo szybkie. Chcemy iść dalej i szybciej - Kanishka Narayan, minister do spraw sztucznej inteligencji Wielkiej Brytanii

Minister mówił też o konieczności budowania nie tylko zaufania społecznego do sztucznej inteligencji, ale poczucia sprawczości wśród obywateli, bez którego wdrażanie technologii w skali kraju napotka opór. W wystąpieniach publicznych odwoływał się też do własnej biografii, wspominając, że jako student na stypendium korzystał z publicznych bibliotek, by konkurować z rówieśnikami z zamożniejszych rodzin, co ukształtowało jego przekonanie o roli technologii w mobilności społecznej.

Co zmienia się w praktyce

Stały udział w posiedzeniach gabinetu oznacza dla ministra AI coś więcej niż prestiż. To dostęp do dyskusji budżetowych, koordynacji międzyresortowej i bezpośredniego wpływu na decyzje premiera w czasie rzeczywistym, zamiast przekazywania rekomendacji przez pośredników. Zespół Burnhama przygotowuje, według doniesień prasowych, ramy polityki technologicznej odmienne od podejścia Starmera, choć szczegóły tej strategii nie zostały jeszcze upublicznione.

Zmiana wpisuje się w globalny trend podnoszenia rangi polityki AI w strukturach rządowych, widoczny wcześniej między innymi w Zjednoczonych Emiratach Arabskich, gdzie stanowisko ministra do spraw sztucznej inteligencji istnieje od kilku lat, oraz w Australii, która niedawno powołała rządowe Biuro AI. Wielka Brytania, jeden z sygnatariuszy deklaracji londyńskiej o bezpieczeństwie AI i gospodarz szczytów poświęconych regulacji tej technologii, dotąd nie miała jednak przedstawiciela tego resortu przy stole gabinetowym.

Dla polskich firm i instytucji śledzących kierunki regulacyjne w Europie decyzja Burnhama jest sygnałem, że Londyn traktuje politykę AI jako element centralnej strategii gospodarczej, a nie wyłącznie techniczny dodatek do resortu cyfryzacji. Wielka Brytania pozostaje poza Unią Europejską i jej AI Act, więc własna, wyodrębniona ścieżka regulacyjna z ministrem na szczeblu gabinetowym może w kolejnych miesiącach wyraźniej odróżnić podejście brytyjskie od unijnego, szczególnie w obszarze wdrożeń AI w administracji i ochronie zdrowia.