Sam Altman proponuje globalne forum AI, gdy OpenAI traci pole na rzecz Anthropic i Google

Sam Altman opublikował na łamach Financial Times felieton, w którym wzywa do stworzenia międzynarodowego forum ustalającego globalne standardy bezpieczeństwa sztucznej inteligencji, prowadzonego przez Stany Zjednoczone. Tekst ukazał się na przełomie 1 i 2 lipca i szybko wywołał dyskusję o tym, na ile propozycja ma realnie poprawić bezpieczeństwo AI, a na ile jest próbą odzyskania inicjatywy przez firmę, która w ostatnich miesiącach traci przewagę na rynku.

Wzorce z lotnictwa i energetyki jądrowej

Altman argumentuje, że AI zmieni materialne warunki życia ludzi na skalę porównywalną z ujarzmieniem elektryczności, a być może większą. Jako punkty odniesienia wskazuje globalne standardy bezpieczeństwa lotniczego, międzynarodowe regulacje finansowe oraz Międzynarodową Agencję Energii Atomowej. Proponowane forum miałoby zrzeszać przedstawicieli rządów oraz niezależnych ekspertów technicznych, ustalać uznane standardy, dostarczać bezstronnych analiz możliwości i ryzyk modeli, a także udostępniać technologię krajom i firmom, które przestrzegają wspólnych zasad.

Sam pomysł nie powstał w próżni. Propozycja pojawiła się po szczycie G7 we Francji, na którym przedstawiciele OpenAI, Anthropic i Google DeepMind spotkali się z przywódcami światowymi i rozmawiali o wspólnych standardach dla najbardziej zaawansowanych modeli. To właśnie tam, według doniesień, Altman miał po raz pierwszy zarysować ideę międzynarodowego forum. Autor podkreśla też, że w odróżnieniu od samolotów czy instalacji jądrowych, które inspektorzy mogą fizycznie skontrolować, modele AI powstają wewnątrz centrów danych bez zewnętrznej widoczności, co znacznie utrudnia weryfikację, czy dane laboratorium faktycznie przestrzega ustalonych zasad.

Anthropic wyprzedza OpenAI

Tło biznesowe felietonu jest wymowne. Według danych przytoczonych przez analityka Deutsche Bank Adriana Coxa, Anthropic zapowiedziało w maju, że zmierza w kierunku 47 miliardów dolarów przychodu rocznego w ujęciu zannualizowanym i osiągnięcia rentowności już w 2029 roku, rok wcześniej niż planuje OpenAI. Sam OpenAI deklaruje w najnowszych danych 25 do 33 miliardów dolarów przychodu w tym samym ujęciu.

Jeszcze bardziej wymowne są dane o adopcji w firmach. Według majowego indeksu Ramp AI Index wykorzystanie Anthropic w biznesie wzrosło w kwietniu o 3,8 punktu procentowego do 34,4 procent firm, podczas gdy udział OpenAI spadł o 2,9 punktu do 32,3 procent. To pierwszy moment, w którym Anthropic wyprzedził OpenAI w subskrypcjach firmowych. Dane Similarweb pokazują z kolei, że miesięczne odwiedziny ChatGPT spadły w maju po raz pierwszy poniżej połowy całego ruchu w segmencie generatywnej AI, co sugeruje, że użytkownicy coraz chętniej przełączają się między różnymi modelami zamiast trzymać się jednego dostawcy.

Forum jako narracja, nie tylko polityka

Część komentatorów zwraca uwagę, że propozycja Altmana pełni podwójną funkcję. Z jednej strony to realna próba ograniczenia presji konkurencyjnej, która pcha laboratoria do coraz szybszego wypuszczania coraz potężniejszych modeli bez pełnej kontroli ryzyka. Z drugiej, to również sposób na odzyskanie pozycji lidera w narracji o bezpieczeństwie AI, w momencie gdy OpenAI traci pozycję lidera rynkowego na rzecz Anthropic i Google. Wystąpienie w roli architekta globalnych standardów pozwala Altmanowi pozostać centralną postacią debaty, nawet jeśli twarde liczby przychodów i adopcji mówią coś innego.

Dla polskiego rynku ta rywalizacja ma konkretne konsekwencje. To właśnie w ostatnich tygodniach Anthropic wprowadził Claude Sonnet 5 jako domyślny model dla darmowych użytkowników, a Polska otrzymała dostęp do specjalnej wersji GPT-5.6 Cyber dla NASK i CERT Polska. Firmy i instytucje wybierające dostawcę AI działają dziś na rynku, na którym pozycja lidera potrafi się zmienić w ciągu miesiąca, co ma znaczenie przy długoterminowych umowach i integracjach.

Nie wiadomo jeszcze, czy propozycja Altmana zyska realne poparcie polityczne poza Stanami Zjednoczonymi, ani czy Anthropic i Google DeepMind zechcą uczestniczyć w forum zdominowanym przez amerykańską administrację. Biorąc pod uwagę, że rywale OpenAI radzą sobie obecnie lepiej na rynku, trudno oczekiwać, by chętnie oddali inicjatywę w ręce konkurenta, nawet w imię wspólnych standardów bezpieczeństwa.

Źródła: Sam Altman seeks new world order for AI as OpenAI slowly loses ground to Google and Anthropic (fortune.com), Sam Altman calls for US-led international forum to set global AI standards (siliconangle.com), Anthropic finally beat OpenAI in business AI adoption but 3 big threats could erase its lead (venturebeat.com).