Kielce testują Pustułkę, polski system AI do wykrywania dronów i strzałów

W Kielcach zaprezentowano Pustułkę, pierwszy w Polsce system akustycznego monitoringu, który przy pomocy krajowej sztucznej inteligencji ma wykrywać zagrożenia z powietrza i z ziemi. Sieć czujników rozstawionych na ulicach i dachach budynków ma w czasie rzeczywistym rozpoznawać dźwięki dronów, wystrzałów z broni palnej oraz nielegalnych wyścigów samochodowych.

Projekt koordynuje Główny Urząd Miar, a w konsorcjum znalazły się także miasto Kielce, Komenda Wojewódzka Policji w Kielcach, Główny Inspektorat Ochrony Środowiska oraz Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH. Każdy z partnerów odpowiada za inny element systemu - od infrastruktury obliczeniowej, przez wizualizację danych dla miasta, po moduł interwencyjny dla dyżurnych policji.

Jak działa system

Sieć czujników akustycznych zainstalowana na głównych ulicach i dachach budynków przesyła dane światłowodem, radiowo lub przez sieć komórkową do centrum przetwarzania. Tam polskie algorytmy sztucznej inteligencji analizują sygnał dźwiękowy i klasyfikują zagrożenie w ciągu kilku sekund, odróżniając na przykład wystrzał od fajerwerków czy dźwięk drona od przelatującego samolotu.

Na głównych ulicach Kielc i dachach budynków zostanie zainstalowana sieć czujników akustycznych połączonych światłowodem, radiowo lub przez sieć komórkową - Piotr Ziółkowski, dyrektor generalny Głównego Urzędu Miar

System ma również zastosowanie cywilne niezwiązane bezpośrednio z bezpieczeństwem - Główny Inspektorat Ochrony Środowiska wykorzysta zebrane dane do analizy klimatu akustycznego miasta, czyli mapowania hałasu ulicznego, co może pomóc w planowaniu przestrzennym i ograniczaniu uciążliwości nielegalnych wyścigów samochodowych dla mieszkańców.

Podwójne zastosowanie, cywilne i wojskowe

Twórcy Pustułki podkreślają, że infrastruktura zaprojektowana z myślą o codziennym użytku policji i administracji miejskiej w razie kryzysu ma automatycznie przejść w tryb wojskowy jako element systemu ostrzegania. Rozważana jest integracja z systemami Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej oraz, w wariancie wojennym, z aplikacją mObywatel i systemami obrony.

Infrastruktura funkcjonująca na rzecz pokoju i kryzysu, przede wszystkim do użytku policji, a w czasie wojny do zastosowań wojskowych - Piotr Ziółkowski, dyrektor generalny Głównego Urzędu Miar

Prezydent Kielc Agata Wojda zapowiedziała, że miasto chce pełnić rolę miejskiego laboratorium dla technologii, które później mogłyby zostać wdrożone w całym kraju. Konsorcjum planuje jesienią 2026 roku złożyć wniosek o dofinansowanie z programu Fundusze Europejskie dla Świętokrzyskiego, a pełne pokrycie regionu czujnikami ma nastąpić do 2028 roku.

Skala krajowa i koszty

Wizja twórców zakłada docelowo sieć 10-12 tysięcy czujników rozmieszczonych w miastach w całej Polsce, co miałoby dać krajowi ciągły, rozproszony system nasłuchu akustycznego przydatny zarówno w codziennym zarządzaniu bezpieczeństwem, jak i w razie zagrożenia militarnego. Finansowanie tak dużej skali ma częściowo pochodzić z europejskich funduszy na infrastrukturę obronną, do których dostęp otworzył rosnący niepokój o bezpieczeństwo przestrzeni powietrznej w regionie.

Dla polskiej branży AI Pustułka jest jednym z niewielu przykładów wdrożenia krajowych algorytmów w projekcie o charakterze strategicznym, a nie wyłącznie komercyjnym, co odróżnia go od większości doniesień o wykorzystaniu AI w administracji publicznej ograniczających się na razie do chatbotów obsługi klienta.

Źródła: Miasto, które słyszy wszystko. Polska Pustułka wyłapie drona i strzał w kilka sekund (innpoland.pl), Polskie miasto będzie podsłuchiwać niebo. Pustułka ma wykrywać drony (spidersweb.pl), W Kielcach czujniki akustyczne będą wykrywać drony, wystrzały i nielegalne wyścigi (kielce.eu), Pustułka wykryje drony nad Kielcami. A potem nad całą Polską? (defence24.pl)