Noam Shazeer, współtwórca architektury transformer, odchodzi z Google do OpenAI

Noam Shazeer, jeden z najbardziej cenionych inżynierów sztucznej inteligencji na świecie, ogłosił odejście z Google i dołączenie do OpenAI. Decyzja zaskakuje, bo Shazeer wrócił do Google zaledwie dwa lata temu w ramach transakcji wartej 2,7 miliarda dolarów, a od sierpnia 2024 roku współkierował rozwojem modeli Gemini jako wiceprezes inżynierii.

Powrót, który trwał dwa lata

Historia Shazeera w Google jest nietypowa nawet jak na branżę AI, w której transfery gwiazd stały się normą. Pracował w firmie od 2000 do 2021 roku, po czym odszedł, by razem z Danielem De Freitasem założyć Character.AI, startup pozwalający rozmawiać z wirtualnymi wersjami postaci znanych z popkultury oraz tworzyć własnych asystentów AI.

W sierpniu 2024 roku Google zawarł z Character.AI umowę wartą 2,7 miliarda dolarów. Formalnie była to licencja na technologię startupu, a nie przejęcie, co pozwoliło Google uniknąć długotrwałego procesu zatwierdzania fuzji przez regulatorów. W praktyce transakcja miała jeden główny cel: sprowadzić Shazeera i jego zespół z powrotem do Google. Departament Sprawiedliwości USA analizuje obecnie, czy taka konstrukcja umowy nie służyła obejściu prawa antymonopolowego.

Dekada starań Altmana

Sam Altman od dawna zabiegał o współpracę z Shazeerem. Po ogłoszeniu odejścia z Google, prezes OpenAI napisał na platformie X, że Shazeer należy do osób, z którymi najbardziej chciał pracować od samego początku istnienia OpenAI.

Noam jest jedną z osób, z którymi najbardziej chciałem pracować od samego początku OpenAI. Zajęło to tylko 10 lat. Myślę, że warto było czekać - Sam Altman, prezes OpenAI

Z przyjemnością informuję, że dołączam do OpenAI i nie mogę się doczekać współpracy z tym wyjątkowym zespołem - Noam Shazeer

Google w oficjalnym komentarzu ograniczył się do podziękowania Shazeerowi za wkład w rozwój firmy, nie podając powodów jego odejścia ani planów na obsadzenie jego stanowiska w zespole Gemini.

Wojna o talenty AI

Odejście Shazeera to kolejny epizod trwającej od miesięcy walki o czołowych badaczy sztucznej inteligencji między Google, OpenAI, Anthropic i Meta. Firmy oferują wielomilionowe pakiety wynagrodzeń i akcji, by przeciągnąć na swoją stronę autorów kluczowych publikacji naukowych i architektów najważniejszych modeli.

Shazeer jest współautorem pracy Attention Is All You Need z 2017 roku, która wprowadziła architekturę transformer, stanowiącą dziś fundament niemal wszystkich dużych modeli językowych, od GPT-5.6 po Gemini 3 i Claude Opus 5. Utrata jednego z twórców tej architektury to wizerunkowy cios dla Google, zwłaszcza w momencie, gdy Gemini rywalizuje o pozycję lidera z modelami OpenAI i Anthropic.

Dla Google to drugi w krótkim czasie odpływ czołowego naukowca do konkurencji - wcześniej laureat Nagrody Nobla John Jumper przeszedł z Google DeepMind do Anthropic. Firmie coraz trudniej przekonać własnych badaczy, że dalsza praca nad Gemini daje większe możliwości niż konkurencyjne laboratoria.

Co to znaczy dla rynku

Dla OpenAI pozyskanie Shazeera to wzmocnienie zespołu badawczego w okresie, gdy firma przygotowuje się do dalszej ekspansji produktowej i rywalizacji technologicznej z Google i Anthropic. Rola, jaką obejmie w OpenAI, nie została na razie ujawniona.

Sprawa pokazuje też, jak trudno jest utrzymać kluczowych ludzi nawet po zapłaceniu za nich miliardów dolarów - kontrakty i pakiety finansowe nie gwarantują lojalności, gdy konkurencja oferuje inny zespół, inne zasoby obliczeniowe albo po prostu inną wizję rozwoju technologii. Dla polskich firm inwestujących w zespoły AI to sygnał, że retencja talentów w tej branży jest coraz kosztowniejsza i coraz mniej przewidywalna, niezależnie od skali wypłacanych kwot.